Gebelik – Dördüncü ay

yaklaşık olarak gebeliğin 13.-17. haftaları arası

Bu dönem anne adayının bedeninin hamileliğe uyum sağladığı bir dönem olduğundan daha önceki aylarda görülen belirtiler hafiflemiştir. Anne adayı eski iştah ve enerjisinin döndüğünü hisseder ve mutludur.

Bu ayda yapılan ultrasonografide anne adayları bebeklerini gördüklerinde hayrete düşerler. Daha birkaç hafta önce sadece kalp atışlarını gördükleri birkaç milimetrelik bebekleri ultrasonda boylu boyunca görülür ve başı, gövdesi, kolları, bacakları ve el ve ayak parmakları net olarak gözlenmeye başlanır. Önceleri gövde ve baş büyüklüğü birbiriyle hemen hemen aynıyken artık gövde büyümüş ve adeta minyatür bir bebek haline gelmiştir.

Oldukça hareketli olan bebeğin ağız açma kapama, yutma, kol ve bacakları hareket ettirme, hıçkırma, yanlara dönme hareketleri net olarak seçilmeye başlanmıştır. Bebeğin omurgası, amniyos suyunu yutmaya başlamasıyla midesi, idrar üretimine başlamasıyla idrar torbası, kalbin büyümesiyle içindeki odacıklar net seçilir hale gelmiştir. Kafatası içindeki beyin dokusunun da çeşitli bölümleri belirgin olarak görülmeye başlanmış, artık iyice orta hatta yaklaşan göz boşlukları belirgin olarak ortaya çıkmıştır.

Bu haftada anne adaylarına genellikle 11-14 testi (ikili test, 1. tirmester tarama testi) adı verilen test yapılır. Bu testte bebeğin ensesindeki boşluk ölçülür ve yapılan kan incelemesiyle Down sendromu adı verilen doğumsal kromozom bozukluğunun riski belirlenir.

Bu dönemde anne adaylarının Omega 3 kaynaklarını bolca tüketmeleri bebeklerinin beyin gelişimi açısından, kalsiyum kaynaklarını boılca tüketmeleri ise kendi kemik sağlıkları açısından son derece önemlidir. Omega 3 kaynakları balık, ceviz, koyu yeşil yaprkalı sebzeler, kalsiyum kaynakları ise süt ve süt ürünleri ve yine koyu yeşil yapraklı sebzelerdir.

Toksoplazma mikrobunun bebeğe zarar verme riski nedeniyle çiğ etten kaçınmak,bol sıvı tüketmek, öğün sayısını günde altıya çıkarmak, aşırı tuzlu ve kalorili yiyieceklerden kaçınmak diğer genel beslenme önerileridir.

İlk aylarda cinsel yaşamdan soğuyan anne adayı eski cinsel arzusuna yeniden kavuştuğunda çoğu zaman bebeğine zarar verme kaygısı taşısa da yapılan çalışmalar kanama, düşük riski gibi riskli durumlar hariç ve takip eden doktor aksini önermediği sürece cinsel yaşamın devam etmesinin bebeğe bir zararı olmadığını göstermektedir.

Anne adaylarının çoğu tüm gebelik boyunca ortalama 12.5 kilo alırlarken gebeliğe düşük kiloyla başlamış anne adaylarının daha fazla, yüksek kiloyla başlamış olanlarının daha az alması beklenir.

Op. Dr. Tülin Kocatepe
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Comments are closed.